Probiotyki – czym są, gdzie je znaleźć i jak wybrać suplement?

Probiotyki to jeden z najczęściej wyszukiwanych tematów związanych z suplementami diety. W tym artykule zebraliśmy w jednym miejscu podstawowe informacje: czym są probiotyki i prebiotyki, w jakich produktach spożywczych występują żywe kultury bakterii, jak czytać etykietę suplementu z probiotykami i jak go przechowywać. Osobno omawiamy też kwestie dotyczące osób aktywnych fizycznie oraz dzieci.

Czym są probiotyki?

Mianem probiotyków określa się preparaty i produkty zawierające żywe kultury mikroorganizmów – przede wszystkim bakterii, a w niektórych przypadkach także drożdży. Mogą być one dostarczane wraz z pożywieniem (np. w fermentowanych produktach mlecznych i kiszonkach) lub w postaci suplementów diety.

W suplementach najczęściej spotyka się bakterie z rodzajów:

• Lactobacillus,
• Bifidobacterium,
• Bacillus,

a spośród drożdży – Saccharomyces cerevisiae var. boulardii. Właściwości poszczególnych mikroorganizmów zależą od konkretnego szczepu, a nie tylko od rodzaju czy gatunku, dlatego na dobrze opisanym produkcie znajdziesz pełną nazwę każdego szczepu.

Probiotyki, prebiotyki i synbiotyki – czym się różnią?

Prebiotyki to składniki żywności, które nie są trawione w górnym odcinku przewodu pokarmowego i stanowią pożywkę dla bakterii jelitowych. Przykładem są fruktooligosacharydy (FOS) oraz inulina. Produkty łączące probiotyki z prebiotykami nazywa się synbiotykami. Informację o obecności prebiotyków znajdziesz w składzie podanym na opakowaniu.

Mikrobiota jelitowa – podstawowe informacje

Organizm człowieka jest zasiedlony przez ogromną liczbę mikroorganizmów. Najwięcej z nich bytuje w przewodzie pokarmowym, przede wszystkim w jelitach – ich zbiorowisko nazywa się mikrobiotą jelitową (potocznie: florą bakteryjną). Mikroorganizmy występują także m.in. w jamie ustnej i na skórze.

Skład mikrobioty jest u każdego człowieka nieco inny. Wpływ na niego mogą mieć m.in.:

• sposób odżywiania,
• styl życia, w tym poziom stresu i ilość snu,
• przyjmowane leki, w tym antybiotyki,
• spożywanie alkoholu,
• wiek.

Jeśli przyjmujesz leki – w tym antybiotyki – o łączeniu ich z suplementami diety porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą.

Naturalne źródła probiotyków w diecie

Żywe kultury bakterii można dostarczać wraz z codzienną dietą. Znajdziesz je przede wszystkim w:

• fermentowanych produktach mlecznych: jogurtach naturalnych, kefirach i maślankach,
• kiszonkach, np. kiszonej kapuście i ogórkach kiszonych,
• zakwasach, np. z buraków.

Warto wybierać produkty z informacją o zawartości żywych kultur bakterii. Kiszonki możesz też przygotować samodzielnie w domu. Natomiast składniki o działaniu prebiotycznym, takie jak inulina, występują m.in. w cebuli, czosnku, porach, cykorii i bananach.

Jak czytać etykietę suplementu z probiotykami?

Suplementy z probiotykami różnią się składem, liczbą szczepów i formą. Przed zakupem zwróć uwagę na kilka elementów etykiety:

• Pełna nazwa szczepu – składa się z nazwy rodzaju, gatunku i oznaczenia literowo-cyfrowego szczepu (np. Lactobacillus rhamnosus GG). Na dobrze opisanym produkcie każdy szczep jest wymieniony z pełną nazwą.
• Liczba szczepów – na rynku dostępne są preparaty jednoszczepowe (zawierające jeden szczep) oraz wieloszczepowe (zawierające mieszaninę kilku szczepów).
• Liczba żywych kultur (CFU) – CFU (ang. colony forming units) to jednostki tworzące kolonie. Sprawdź, czy producent podaje tę liczbę na moment produkcji, czy na koniec okresu przydatności.
• Forma – kapsułki (w tym kapsułki o opóźnionym uwalnianiu, które mają chronić żywe kultury przed kwasem żołądkowym), proszek, tabletki do żucia lub krople, często stosowane w produktach dla dzieci.
• Dodatkowe składniki i alergeny – np. prebiotyki (FOS, inulina) oraz informacja o obecności lub braku glutenu, laktozy czy soi.
• Zalecana dzienna porcja i sposób stosowania – stosuj produkt zgodnie z zaleceniami producenta podanymi na opakowaniu.

Przechowywanie i data minimalnej trwałości

Probiotyki zawierają żywe mikroorganizmy, dlatego warunki przechowywania mają duże znaczenie. Część preparatów należy przechowywać w lodówce, inne mogą być przechowywane w temperaturze pokojowej – zawsze kieruj się informacją podaną przez producenta na opakowaniu. Przechowuj produkt w suchym miejscu, w szczelnie zamkniętym opakowaniu.

Zwracaj uwagę na datę minimalnej trwałości i nie stosuj produktu po jej upływie. Jeśli producent podaje, w jakim czasie od otwarcia należy zużyć opakowanie, stosuj się do tej informacji.

Probiotyki a aktywność fizyczna

Osoby regularnie trenujące często pytają, czy powinny włączyć probiotyki do swojej diety. Intensywny trening, wyjazdy na zawody, zmiany w sposobie odżywiania czy stres związany z rywalizacją mogą wpływać na codzienne samopoczucie, także ze strony układu pokarmowego. Badania nad mikrobiotą osób aktywnych fizycznie wciąż trwają.

Podstawą są zawsze zbilansowana dieta bogata w warzywa, owoce i produkty fermentowane, odpowiednie nawodnienie oraz regeneracja i sen. Suplement diety może być uzupełnieniem diety, ale nie zastąpi zdrowego stylu życia. W przypadku dolegliwości ze strony układu pokarmowego skonsultuj się z lekarzem.

Probiotyki dla dzieci i niemowląt

Noworodki i niemowlęta karmione piersią z reguły nie potrzebują dodatkowych suplementów. Decyzję o podawaniu probiotyków dzieciom, a zwłaszcza niemowlętom, warto zawsze podjąć wspólnie z lekarzem pediatrą – to on oceni, czy jest taka potrzeba, i pomoże dobrać odpowiedni produkt.

Wybierając preparat dla dziecka:

• sprawdź, od jakiego wieku produkt jest przeznaczony,
• wybierz formę dostosowaną do wieku – dla najmłodszych dostępne są np. krople, które można dodać do mleka lub pokarmu,
• stosuj produkt zgodnie z zaleceniami producenta podanymi na opakowaniu,
• obserwuj reakcję dziecka, a w razie niepokojących objawów skontaktuj się z lekarzem.

Probiotyki w ofercie ForeverStrong

W kategorii probiotyki znajdziesz suplementy diety z żywymi kulturami bakterii, m.in.:

• Solgar Advanced Multi Billion Dophilus 60 kapsułek,
• Physician’s CHOICE 60 miliardów CFU Probiotyk 30 kaps.,
• Global Healing Latero Flora 60 kaps.,
• Garden of Life Probiotyk dla Dzieci Witaminy C i D.

Szczegółowy skład, zalecaną dzienną porcję, sposób przechowywania i przeciwwskazania znajdziesz w opisie każdego produktu oraz na jego opakowaniu.

Suplement diety nie może być stosowany jako substytut (zamiennik) zróżnicowanej diety. Zrównoważony sposób żywienia i zdrowy tryb życia są ważne dla funkcjonowania organizmu. Nie należy przekraczać zalecanej porcji do spożycia w ciągu dnia. Produkt należy przechowywać w sposób niedostępny dla małych dzieci.